editie
februari

Preludium is het maandblad voor liefhebbers van klassieke muziek

Bekijk het magazine
Magazine cover
Notenbeeld

Simeon ten Holt: Canto Ostinato

Echte minimal-componisten zijn in Nederland op één hand te tellen. Simeon ten Holt (1923-2012) is er een van: hij ontwikkelde een hoogstpersoonlijke, sensuele stijl binnen die stroming. Zijn avondvullende Canto ostinato werd ongekend populair binnen de Nederlandse klassieke muziek.

Interview

Opera, maar dan anders

Mezzosopraan Karin Strobos is blij dat ze naast haar baan bij de opera in Essen voldoende tijd over heeft voor andere muzikale avonturen. Ze zingt bijvoorbeeld ontzettend graag Brahms – een componist die geen opera’s schreef. Maar wél het theatrale Die schöne Magelone.

Nieuws

Nieuwe en vertrekkende musici in het Concertgebouworkest

Opvallend nieuws over de orkestbezetting: het Koninklijk Concertgebouw­orkest is uitgebreid met een pianoplek: Jeroen Bal is aangenomen als vaste pianist. We verwelkomen ook cellist Clément Peigné.

Achtergrond

Flamencojazz

Aansluitend op de Flamenco Biënnale 2019 – van 18 januari t/m 10 februari in Amsterdam en negen andere Nederlandse steden – biedt Het Concertgebouw een unieke flamenco-avond: het aloude genre in een jazzy variant door een ongewoon trio.

Nieuws

Een club met pioniersgeest

Handen uit de mouwen, plezier maken en hard werken: dat is het arbeidsethos van het bestuur van Entrée, de jongerenvereniging van Het Concertgebouw en het Koninklijk Concertgebouworkest. Waarom?

Interview

Iván over Igor

Iván Fischer dirigeert deze maand twee Stravinsky-programma’s in de Grote Zaal: bij het Boedapest Festival Orkest en bij het Concertgebouworkest. Toen Fischer Stravinsky zelf zag dirigeren, was een levenslange liefde geboren: ‘Ik heb hem altijd geweldig gevonden, vooral zijn radicalisme en gevoel voor humor.’

Terugblik

Triomf van een kroonjuweel

Richard Strauss' Ein Heldenleben en het Koninklijk Concertgebouworkest zijn onlosmakelijk verbonden. 120 jaar geleden droeg de componist het werk op aan het orkest en zijn toenmalige chef, Willem Mengelberg. Ondanks kritiek werd het een publieksfavoriet.

Interview

Reizen door de ziel

Kenners komen woorden te kort om de kwaliteiten van Patricia Petibon te prijzen. Zo omschrijft dirigent Daniel Harding de sopraan als een groot musicienne, die zich vocaal en emotioneel volledig aan de muziek wijdt. Zelf relativeert ze al deze loftuitingen met een verbaasde blik en een minzame glimlach. 

Interview

‘Ik werd verliefd op onmetelijke muzikale mogelijkheden’

Het Koninklijk Concertgebouworkest was in februari in de VS, voor een tournee die voerde langs steden als New York, Washington en Chicago. Dit laatste tot grote vreugde van violist Benjamin Peled die er zijn jeugd doorbracht. Welkom in ‘The Second City’.

Nieuws

Hugo's cd-tips

Hugo de Groot is verantwoordelijk voor het aanbod van cd's bij de Concertvriendenbalie in Het Concertgebouw. Maandelijks tipt hij zijn bijzondere vondsten. Deze maand: heel dicht bij Sjostakovitsj met het Borodin Kwartet, en composities van oud-Concertgebouworkest-chef Willem Mengelberg. 

Achtergrond

Pas op, breekbaar!

Leuk, dat Adagio en rondo voor glasharmonica van Mozart, maar zoiets kun je natuurlijk bijna nooit uitvoeren. Daarom zou eigenlijk iedereen van achter z’n piano of gitaar ‘wijnglas’ moeten kunnen spelen, vonden onderzoekers aan de universiteit van Tel Aviv.

Column

Te paard

Als klein meisje deed ik soms mee aan dressuurwedstrijden. Zo’n dag begon met het oppoetsen en invlechten van je pony of paard. Dat was het leuke gedeelte, waarna de ellende begon.

Notenbeeld

Barbers Adagio for Strings

Het Adagio for Strings van Samuel Barber is een van de droevigste, maar ook een van de populairste stukken klassieke muziek ooit geschreven. Hoe krijgt Barber het voor elkaar om met zo weinig melodisch materiaal luisteraars zo tot tranen te roeren?

Achtergrond

Muziek en architectuur

Het Koninklijk Concertgebouworkest brengt met componist-dirigent George Benjamin een muzikale ode aan de idealistische architectuur van 1919. Ook klinken deze maand twee symfonieën van Brahms, die bekend staat als symfonische bouwmeester. Muziek en bouwkunst: ze hebben veel gemeen.  

Interview

Hagen Kwartet: 'klank is een bijproduct van wat je wilt vertellen'

Feestje voor het Hagen Kwartet: het viertal ontvangt op 15 januari de Concertgebouw Prijs. Als kers op de taart speelt het kwartet 24 en 25 januari in de Kleine Zaal. ‘Een eer? Een enórme eer, kun je wel zeggen.’

Interview

Jeroen Woudstra: 'Doe dan maar viool'

Hij begon als vijfjarige met pianospelen, maar stapte over op de viool toen hij op televisie Pinchas Zukerman zag met een hele grote auto. Inmiddels speelt hij al bijna twintig jaar zijn partij in de altgroep van het Koninklijk Concertgebouworkest.

Achter de schermen

Bekijk foto's van het kinderconcert ‘Kom, we gaan spelen!’

KleuterSinfonietta is een langdurige samenwerking – al sinds 2004 – tussen het strijkorkest Amsterdam Sinfonietta en Het Concertgebouw. Dat is steeds weer een feestje voor alle betrokkenen.

Achtergrond

Elvis leeft en Beethoven is God

Het Japanse popidool Hatsune Miku heeft zo’n 50.000 liedjes op haar naam staan. Haar tour door de Verenigde Staten was compleet uitverkocht, ze deelde het podium met Pharrell Williams en trad onlangs in het huwelijk. Maar Hatsune Miku bestaat niet. Ze is een stukje software. 

Column

Helden

‘Ik zie niet in waarom ik geen symfonie over mezelf zou schrijven’, zei Richard Strauss. Eigenlijk geef ik hem in alle opzichten gelijk. Zou het niet prettig zijn om jezelf geweldig te vinden?

Achtergrond

Geen klassieke muziek in de Top 2000?

In de Top 2000 staat vrij weinig klassieke muziek. Maar wie beter luistert, hoort toch een hele hoop Bach, Mozart en Chopin. Je moet dan wel goed zoeken, dus hebben we een overzichtje gemaakt.

Notenbeeld

Met Hannes Minnaar door Bachs Goldberg-variaties

Pianist Hannes Minnaar bespreekt Bachs Goldberg-variaties. De contrasten, maar ook de grote eenheid. Was de reeks bedoeld om als één geheel uit te voeren? ‘Ik heb nog veel vragen.’

Interview

Finetunen met Gergiev

Deze week staan Valery Gergiev, het Concertgebouworkest en Janine Jansen voor het eerst samen op het podium. Gergiev verheugt zich: ‘Omdat het niveau van het orkest zo hoog is, krijg je als dirigent de kans om aan de allerfijnste details te werken.’ 

Achtergrond

Bruckner: van miskenning naar aanzien

Bij het Koninklijk Concertgebouworkest en Bernard Haitink staat op 13, 14 en 16 december de Zesde symfonie van Anton Bruckner op de lessenaars. Hoe zag de lange weg naar erkenning eruit, en welke rol speelde het Concertgebouworkest daarbij?

Achter de schermen

Bekijk de foto's van RCO meets Europe

Tussen augustus 2016 en november 2018 trad het Koninklijk Concertgebouworkest op in alle landen van de Europese Unie. Overal werd één openingswerk Side by Side uitgevoerd samen met een jeugd­orkest uit het desbetreffende land. Een terugblik.

Interview

‘Ik wilde niet strijden maar musiceren’

Eigenlijk wilde ze ballerina worden, maar musiceren bleek haar tweede natuur. ‘Ik speelde zoals ik ademde.’ Maak kennis met Valentina Svyatlovskaya, sinds 2007 eerste violiste in het Koninklijk Concertgebouworkest.

Achtergrond

Muziek van Nederlandse bodem

Deze maand klinkt muziek van veel Nederlandse componisten, onder wie Tristan Keuris, Willem Jeths, Mayke Nas en Calliope Tsoupaki. Welke positie nemen de vier in binnen het naoorlogse componeren? Een overzicht in vogelvlucht. 

Column

Muziek terwijl u werkt

Heel soms zit ik wel eens ergens op kantoor, of werk ik samen met iemand. Dat geeft allerlei problemen waar ik u niet mee zal vermoeien, maar die ermee te maken hebben dat ik nog nooit ergens in dienst ben gegaan. Eentje ervan is het allerergste: ‘muziek terwijl u werkt’.

Interview

Altijd kerst voor Cleobury

Dit jaar brengt het King’s College Choir, Cambridge voor de honderdste keer A Festival of Nine Lessons and Carols. Volgend jaar draagt dirigent Stephen Cleobury het stokje over. Is het altijd Kerst in het hoofd van de koordirigent?

Achtergrond

Zo kwam het ballet in de concertzaal

Het Koninklijk Concertgebouworkest speelt op Eerste Kerstdag Tsjaikovski's Notenkraker. Mede door dit ballet bloeide het genre op in Rusland en Parijs. Maar hoe kwam balletmuziek in de concertzaal terecht? Een korte geschiedenis.

Achtergrond

O happy day!

Het Jazz Orchestra of the Concertgebouw toert met zangers Michelle David en Humphrey Campbell en het ZO! Gospel Choir. Een stoomcursus gospel ter voorbereiding op een stomende gospelnight in de Grote Zaal. 

Column

Spiegeltje, spiegeltje

Zoals de Wiener Philharmoniker hun traditionele Nieuwjaarsconcert hebben, zo heeft het Koninklijk Concert­gebouworkest de Kerstmatinee. Een moment van bezinning.

Interview

'Ik ben niet bang om in Gergievs schoenen te stappen'

Deze week staat dirigent Lahav Shani met 'zijn' Rotterdams Phiharmonisch Orkest in Het Concertgebouw. Onlangs stond hij op dezelfde plek voor het Concertgebouworkest. Een carrière in sneltreinvaart en een flirt met 020: hij draait er zijn hand niet voor om.

Interview

Santa Vižine: ‘Ik ben trots op Riga’

Altvioliste Santa Vižine is als enig Lets lid van het Concertgebouworkest een soort ambassadeur tijdens het concert in Riga op 8 november. Ze is trots op het muziekonderwijs in haar moederland: 'In Letland ga je na je geboorte zo snel mogelijk in een koor zingen.'

Achtergrond

Barricademuziek

Iedereen kan een paar popnummers noemen die een grote rol hebben gespeeld in een politiek of sociaal protest. Maar ook met alleen een cello bij de hand kun je saamhorigheid kweken, bewees Mstislav Rostropovitsj.

Interview

‘Stoppen is geen optie’

Van de talloze liederen die hij zong, zijn die van Schubert hem toch het liefst. Bijvoorbeeld het magistrale, maar zelden uitgevoerde lied Einsamkeit, op 6 november in de Kleine Zaal te horen. ‘Ik zie het als mijn taak om grootse werken die om welke reden dan ook onbekend zijn gebleven, uit te voeren.’

Achter de schermen

RCO House gaat open

Het Koninklijk Concertgebouworkest verhuist binnenkort naar Gabriël Metsustraat 16, een door Berlage ontworpen gemeentemonument. Een jaar lang is er hard aan gewerkt om het pand bedrijfsklaar te maken. Binnenkort komt alles samen in RCO House.

Column

Begrafenis-toptien

Welke muziek zou je willen horen op je uitvaart? Een vaak gestelde, onmogelijke vraag. Ten eerste valt nogal te betwijfelen of je, daarbinnen in je dubbel gevoerde kist, met oren die niet meer werken, veel zult horen van wat buiten gebeurt. Ten tweede wisselt bij de meeste mensen het antwoord met de dag. 

Interview

In de huid van Willem Mengelberg

Gijs Scholten van Aschat speelt de rol van dirigent Willem Mengelberg in de nieuwe film De dirigent, die deze week in première ging. Daarvoor moest hij wel even op dirigeerles. ‘Een beetje bluffen zit er zeker in.’

Interview

Het jeugdig ongeduld van Raoul Steffani

Hij is nog maar 26, maar staat te boek als een groot Nederlands talent. Eind oktober zingt de jonge bariton Raoul Steffani liederen van zijn debuut-cd in de Kleine Zaal. 'Het is een soort droom dat ik dit nu al mag doen.'

Achter de schermen

Afdalen in Het Concertgebouw

Wat hebben handtekeningen, oesterschelpen, flessenpost en een nietje met elkaar gemeen? Ze zijn allemaal te vinden in de kelder van Het Concertgebouw – de plek die voor concertpubliek normaal verborgen blijft, maar waar het gonst van de activiteit.

Achtergrond

Muziekgeschiedenis op Funda.nl

Te koop: Villa Rapsodie in Bloemendaal. Waar componist Bartók, architect Rietveld, violist Zoltán Székely en het Concertgebouworkest samenkomen in een huis dat muziekgeschiedenis ademt. Wie durft?

Achtergrond

Zo goed als nieuw

Er staan deze maand heel wat arrangementen op het programma, zowel in de Grote als in de Kleine Zaal van Het Concertgebouw. Waarom zou je andermans muziek aanpassen, en hoe ver ga je daarin? 

Portret

Een uitgesproken pianist

Voor het eerst sinds 1994 is Evgeny Kissin terug bij het Koninklijk Concertgebouworkest. Hij was het geven van interviews zo zat, dat hij een boek met antwoorden liet uitgeven. Toch is hij zeker niet zwijgzaam of ingetogen. 

Column

Op huisbezoek bij componisten

Onze nieuwe columnist Vrouwkje Tuinman bezocht huizen van verschillende componisten. 'Sommigen van hen waren springlevend en verbleven ergens driehoog achter, met een verjaardagskalender op de wc.'

Interview

Michael Gieler: ‘Wij horen het gras groeien’

Altviolist Michael Gieler maakte 25 jaar geleden zijn entree bij het Koninklijk Concertgebouworkest. Iedere vrije minuut steekt hij in zijn grote ideaal: klassieke muziek toegankelijk maken voor mensen die anders niet zouden komen.

Terugblik

Bostonians in de Lage Landen

Op 17 september staat het Boston Symphony Orchestra in de Grote Zaal. Al in 1952 bracht het orkest, op uitnodiging van Het Concertgebouw, een bezoek aan Nederland. 

Achtergrond

Bijzondere barokinstrumenten

Barokmuziek brengt een hoop bijzondere instrumenten met zich mee. Wat is eigelijk een lirone? Hoe klinkt een barokharp? Gelukkig tekende muziektheoreticus Michael Praetorius (1571-1621) het allemaal voor ons uit.