Nog geen account of wachtwoord vergeten? Ga dan naar concertgebouw.nl
voortschrijdend inzicht

Zo bepaalt een algoritme cultuur

door Anne Stuart
25 aug. 2020 25 augustus 2020

De wetenschap staat nooit stil – ook in de muziek niet. In Preludium duiken we de nieuwste onderzoeken op. Deze maand: wat doen de slimme aanbevelingen van Spotify en YouTube met cultuur?

Wat luister je eigenlijk? Naast wat er thuis in de cd-kast staat, is het misschien wat Spotify en YouTube aanraden. Of een cd die door Bol of Amazon wordt getipt.

Deze internetgiganten gebruiken algoritmes die voorspellen in welk hokje jij als luisteraar, lezer of kijker valt. Door steeds meer informatie te verzamelen over eigenschappen van verschillende luisteraars en hun muzieksmaak worden die hokjes alsmaar gedetailleerder.

Dat lijkt onschuldig, en zelfs ook wel handig: zo ontdek je misschien wel iets nieuws dat je óók mooi vindt. Maar steeds meer wetenschappers zien nadelen van de manier waarop technologie van grote bedrijven de cultuur beïnvloedt. Ze noemen dit ‘algoritmische cultuur’.

Algoritmische cultuur beschrijft hoe mensen de afgelopen dertig jaar het sorteren, classificeren en hiërarchiseren van cultuur – en daarmee van mensen, plaatsen en denkwijzen – steeds meer hebben uitbesteed aan computersystemen.

Een concreet voorbeeld: Spotify gebruikt categorieën als ‘gender’ en ‘etniciteit’ om muziek te organiseren. Die eigenschappen zijn geen solide categorieën zoals bijvoorbeeld ‘de grootte van je neus’ of ‘je haarkleur’. Het zijn door onszelf afgesproken, niet vaststaande constructies. Het zijn groepen waar mensen zich mee associëren en die gevormd worden door gedeelde cultuur.

Door deze groepen te gebruiken om luistergedrag te organiseren en vervolgens vergelijkbare muziek te suggereren, worden muzieksoorten nóg meer ‘van een groep’. Een recent artikel in The International Journal of Media and Culture toont bijvoorbeeld aan hoe een genre als ‘rock’ in de molen van Spotify steeds meer ‘op mannen gericht’, masculien en wit wordt.

Kortom, door luisteraars zoveel mogelijk te bedienen met muziek in hun eigen straatje, zorgen bedrijven als Spotify dat bestaand cultureel onderscheid én machtsverhoudingen worden versterkt.

Toch maar weer een cd’tje kopen op de rommelmarkt.

Meer lezen: 

Definitie van 'Algoritmic culture' (Engels)
Organizing music, organizing gender: algorithmic culture and Spotify recommendations The International Journal of Media and Culture, Ann Werner

 

 

Dit artikel wordt u gratis aangeboden door Preludium. Meer lezen? Abonneer dan nu.