sonatevorm
De sonatevorm is een muziekstructuur die bestaat uit een expositie, doorwerking en reprise.
Wat is een sonatevorm?
De vorm is een veelgebruikte manier om een muziekstuk te structureren. De vorm bestaat uit een expositie, doorwerking en reprise. In de expositie worden twee contrasterende ’s gepresenteerd: het eerste – doorgaans wat robuuster – staat in de hoofdtoonsoort, het tweede – er/zangeriger – in de - of parallelle .
Hierna volgt de doorwerking: vrij spel met de thema's. In de reprise keren de thema's uit de expositie terug, nu allebei in de hoofdtoonsoort.
Bleef de sonatevorm steeds hetzelfde?
Niet alleen in de eerste (en soms laatste) delen van talloze sonates is de sonatevorm te vinden, maar ook in het gros van de symfonieën, strijkkwartetten en soloconcerten uit grofweg de periode 1750-1900. Daarom wordt de sonatevorm ook wel 'hoofdvorm' genoemd.
In de loop der tijd bleek het basisstramien een inspiratiebron voor talloze toevoegingen en varianten: een aan het eind, een inleiding (beide konden kort maar ook zeer uitgebreid zijn), niet twee maar meer thema’s of themagroepen, harmonische uitstapjes etcetera.