adagio
Wat is een Adagio?
Adagio is een van oorsprong Italiaanse muziekterm die aangeeft dat een muziekstuk in een langzaam comfortabel tempo gespeeld moet worden.
Het woord adagio betekent letterlijk ‘gemakkelijk’ (ad agio). Het is een zeer rustig tempo met een cijfer tussen de 66 en 76, dat wil zeggen, 66 tot 76 tellen per minuut.
Hoe klinkt een Adagio?
Een Adagio kan een zelfstandig muziekstuk zijn, maar is ook vaak het middendeel van een klassiek soloconcert of een voor een solo-instrument. Bekende adagio’s zijn die van Albinoni (dat, zo bleek later, eigenlijk pas in 1958 geschreven is door de ‘ontdekker’ Remo Giazotto) en het Adagio van Samuel Barber.
Een verwante term is het Adagietto. De toevoeging -etto betekent ‘minder’. Dus Adagietto is minder langzaam dan Adagio (snelheid tussen de 72 en 80 tellen).
Het beroemdste Adagietto is ongetwijfeld het Adagietto uit de Vijfde symfonie van Mahler. Het werk werd niet alleen beroemd als de soundtrack van de film Dood in Venetië, het zou ook een liefdeslied zijn voor Mahlers vrouw Alma, zo vertelde Mahler volgens zijn goede vriend en oud-Concertgebouworkest Willem Mengelberg.
Het Koninklijk Concertgebouworkest speelt het adembenemende Adagietto uit Mahlers Vijfde symfonie.