Maria Warenberg & Malcolm Martineau: Into the Night

Maria Warenberg mezzosopraan
Malcolm Martineau piano

Dit concert maakt deel uit van de serie Jonge Nederlanders.

Zangteksten zijn gratis verkrijgbaar aan de zaal.

Ook interessant:
- De koffer van Maria Warenberg

Johannes Brahms (1833-1897)

Geheimnis
uit ‘Fünf Gesänge’, op. 71 (1877)

Vergebliches Ständchen
uit ‘Fünf Romanzen und Lieder’, op. 84 (1881-82)

Arnold Schönberg (1874-1951)

Erwartung
Schenk mir deinen goldenen Kamm
uit ‘Vier Lieder’, op. 2 (1899-1900)

Claude Debussy (1862-1918)

En sourdine
uit ‘Fêtes galantes I’ (1903)

Beau soir (1880)

Pauline Viardot (1821-1910)

Madrid
uit ‘Six mélodies’ (1884)

Gabriel Fauré (1845-1924)

Après un rêve
uit ‘Trois mélodies’, op. 7 (1870-77)

Au bord de l’eau
uit ‘Trois mélodies’, op. 8 (1871-75)

Manuel de Falla (1876-1946)

Jota
Nana
uit ‘Siete canciones populares españolas’ (1914-15)

pauze ± 21.00 uur

Modest Moesorgski (1839-1881)

Met Njanja
Met de pop
Voor het slapen gaan
uit ‘De kinderkamer’ (1868-72)

Serge Rachmaninoff (1873-1943)

Ze is zo mooi als de middag
uit ‘Twaalf romances’, op. 14 (1896)

In de stilte van een geheime nacht
uit ‘Zes romances’, op. 4 (1890)

De droom
uit ‘Zes romances’, op. 8 (1893)

Pjotr Tsjaikovski (1840-1893)

Op het rumoerige bal
uit ‘Zes romances’, op. 38 (1878)

Om zo snel te vergeten (1870)

Of nu de dag regeert
uit ‘Zeven romances’, op. 47 (1880)

einde ± 22.10 uur

Met dank aan de begunstigers van het Fonds Hemelbestormers.

Toelichting

Toelichting

door Liesbeth Houtman

Het Into the Night is een verkenning van de vele gezichten van de nacht. Maria Warenberg: ‘Ik hou ontzettend van de nacht. Dromen, feesten, verlangens: de nachtelijke uren hebben zoveel te bieden. Zelf kom ik ’s avonds echt tot leven. Gelukkig maar, want dat zijn de momenten waarop ik als zangeres het actiefst ben.’ 

Als tiener fantaseerde ze over een carrière als zangeres in Parijs. Die droom is uitgekomen, want sinds dit seizoen is de mezzosopraan lid van het solistenensemble van de Opéra national de Paris. ‘Van kinds af aan deed ik niets liever dan op de bühne staan. Op mijn tweede was ik al een performertje. De tjes uit Carmen zong ik feilloos na.’ Ze ging op pianoles, zong in een popbandje en ontdekte op haar vijftiende de klassieke zang. ‘Vanaf les één wist ik: dít is wat ik wil.’ Haar opleiding aan het Conservatorium van Amsterdam rondde ze met onderscheiding af. 

‘De lastigste keuze is altijd: hoe begin je een recital?’

Thuis was Warenberg omringd door instrumentalisten. Haar vader speelt viool in het Residentie Orkest Den Haag, haar moeder is pianiste, haar jongere broer Alexander koos voor de . Ook haar grootouders van vaderszijde waren beroepsviolisten. Zodra de kans zich voordeed, emigreerden ze vanuit Sint-Petersburg naar Nederland. Haar zangtalent heeft Warenberg echter niet van een vreemde. Haar overgrootmoeder was operazangeres in Charkiv, Oekraïne. ‘Ze was een mezzo, net als ik. Volgens mijn oma had ze een prachtige, warme stem.’

Naast opera heeft Warenberg een grote liefde voor het . Voor haar debuutrecital in Het Concertgebouw vroeg ze Malcolm Martineau als begeleider. ‘Ik hoorde hem in de . Waanzinnig! Hij zei gelukkig direct ja.’ De zangeres maakte een persoonlijke selectie van liederen over de nacht in verschillende talen. ‘Elk lied heeft voor mij een speciale betekenis.’

Duits, Frans en Spaans

Warenberg opent met Brahms’ Geheimnis. ‘De lastigste keuze is altijd: hoe begin je een recital? Dit lied, over een stiekeme liefde, is de perfecte middenweg. Niet te loom, maar ook niet te ­actief.’ Daarna volgen vroege liederen van Schönberg. ‘Zijn 2 is fantastisch. Heel mysterieus. Helaas worden die liederen veel te weinig uitgevoerd.’

De Franse liederen zijn een hommage aan haar Parijse avontuur. ‘Ik vind het heerlijk om in het Frans te zingen.’ Au bord de l’eau van Fauré was het eerste Franse lied dat ze als vijftienjarige zong. ‘Toen al vond ik het prachtig.’ Tussen de dromerige poëzie van Debussy en Fauré vormt Madrid van Pauline Viardot een vurig intermezzo. Warenberg vertolkte het in 2023 tijdens de Koningin Elisabethwedstrijd – ze was de eerste Nederlander in jaren die er de finale haalde. ‘Ik zocht een Frans lied met schwung. Zo stuitte ik op dit lied van Viardot. Ze was ook mezzosopraan, ik ben heel erg fan van haar muziek.’ Het lied verklankt een dansavond in Madrid. Het vormt een brug naar de ‘volkse’ liederen van de Spaanse componist Falla. ‘Jo­ta is een heimelijk liefdesverhaal, het refereert aan de twee liederen van Brahms. Nana is een slaapliedje: ik wilde voor de pauze met iets kleins eindigen.’


Russische roots

In het tweede deel van het programma duikt Warenberg in haar Russische roots. ‘De melancholie en hartstocht van de Russische muziek zitten in mijn genen. Ze raken me diep. Ik heb een optimistisch karakter, maar zodra ik Rachmaninoff hoor schiet ik vol.’ De kinderkamer van Moesorgski slaat een frissere toon aan. De liederen beelden het kinderleven uit. ‘Moesorgski maakte zelf de teksten voor deze ­cyclus. De Russische taal heb ik van huis uit meegekregen. Maar zelfs als je het Russisch niet begrijpt, hoor je precies waar het over gaat. Deze liederen moet je niet met volle operastem zingen, ze vragen om een intieme benadering, met minder vibrato. Wat dat betreft ben je als zanger voortdurend zoekende hoe je je klankpalet moet inzetten.’

‘Rachmaninoff geldt als een van de grootse Russische liedcomponisten. Zijn muziek is heel anders dan die van Tsjaikovski. Toch hoor je in de liederen die ik uitkoos dat hij veel naar ­Tsjaikovski heeft geluisterd.’ ­Tsjaikovski’s Op het rumoerige bal is het eerste Russische lied dat Warenberg instudeerde. ‘Ik heb het vaak gezongen voor mijn oma. Het herinnerde haar aan haar moeder, die het ook op haar repertoire had.’ Ook Tsjaikovski’s Om zo snel te vergeten heeft een bijzonder plekje in haar hart. Warenberg zong het in 2014 tijdens een lunchconcert in de Kleine Zaal. ‘Ik zat op de School voor Jong Talent van het Koninklijk Conservatorium en was megazenuwachtig.’ Nergens voor nodig, constateert zij achteraf. ‘Door de akoestiek gaat zingen hier als vanzelf – en dat geldt ook voor de .’ Nu, elf jaar later, besluit zij met Tsjaikovski’s Of nu de dag regeert. ‘Ik wilde per se met een optimistisch lied eindigen. Na de nacht mag het ook weer dag zijn.’ Met die boodschap van hoop en licht stuurt zij haar publiek de nacht in. De cirkel is rond.  

Biografie

Maria Warenberg, mezzosopraan

Maria Warenberg was meervoudig prijswinnaar van het Classic Young Masters Concours en finalist van de Koningin Elisabethwedstrijd 2023 in Brussel. In 2021 behaalde ze haar bachelor aan het Conservatorium van Amsterdam bij Sasja Hunnego.

Bij de Dutch National Academy stond ze in Die Zauberflöte en La finta giardiniera van Mozart, en – met het Orkest van de Achttiende Eeuw onder Kenneth Montgomery – L’isola disabitata van Haydn.

Met dit laatste orkest tourde ze afgelopen najaar als Cherubino in Mozarts Le nozze di Figaro (in Het Concertgebouw op 25 oktober jongstleden). Bij Opera Ballet Vlaanderen – in een productie die op de Wiener Festwochen werd herhaald – en op het Edinburgh International Festival vertolkte ze Annio in Mozarts La clemenza di Tito.

Sinds 2024/2025 maakt Maria Warenberg deel uit van het solistenensemble van de Opéra National de Paris. Ze heeft ook een grote liefde voor het , en zo gaf ze in maart 2025 in de met pianist Malcolm Martineau een in de serie Jonge Nederlanders.

Malcolm Martineau, piano

Malcolm Martineau werd geboren in Edinburgh en studeerde aan St Catharine’s College in Cambridge en bij Geoffrey Parsons aan het Royal College of Music in Londen. Hij specialiseerde zich in de kunst van het liedbegeleiden. De pianist trad wereldwijd op met gerenommeerde zangers, onder wie Ian Bostridge, Thomas Hampson, Sonya Yoncheva, Barbara Bonney en Sarah Connolly, en werkt daarnaast samen met toonaangevende zangers van de nieuwe generatie zoals Johanna Wallroth, Patricia Nolz en Konstantin Krimmel.

Malcolm Martineau was te gast in belangrijke concertzalen en operahuizen in Europa, Noord-Amerika, Azië en Australië en presenteerde eigen series in de Wigmore Hall in Londen en tijdens het Edinburgh Festival. Hij was artistiek leider van het Leeds er Festival in 2011 en is momenteel artistiek directeur van Oxenfoord International. Hij is te beluisteren op meer dan honderd cd-­opnamen, waaronder bekroonde albums als Songs of War met Simon Keenlyside en liederen van Schumann en Mahler met Florian Boesch. Daarnaast nam hij liedcycli op van Fauré, Poulenc, Mendelssohn en Beethoven.

Van het Royal Conservatoire of Scotland kreeg hij in 2004 een eredoctoraat en sinds 2009 is hij er International Fellow of Accompaniment; ook geeft hij les op de Royal Academy of Music in Londen. Malcolm Martineau betrad veelvuldig het podium van de , voor het laatst in maart 2025 met mezzosopraan Maria Warenberg