Ian Bostridge en Julius Drake: Schubert
Ian Bostridge tenor
Julius Drake piano
FRANZ SCHUBERT (1797-1828)
Vers 1 van ‘Das Heimweh’, D 456 (1816)
Sehnsucht, D 879 (1826)
Im Freien, D 880 (1826)
Bei dir allein
uit ‘Vier Refrainlieder’, D 866 (1828)
Der Wanderer an den Mond, D 870 (1826)
Das Zügenglöcklein, D 871 (1826)
Vers 1 en 3 van ‘Die Perle’, D 466 (1816)
Freiwilliges Versinken, D 700 (1820)
Der zürnenden Diana, D 707 (1820)
Lied des gefangenen Jägers, D 843 (1825)
Normans Gesang, D 846 (1826)
pauze ± 20.55 uur
Der Wanderer, D 489 (1816)
Hippolits Lied, D 890 (1826)
An die Laute, D 905 (1827)
Vers 1, 2 en 4 van ‘An mein Klavier’, D 342 (ca. 1816)
Der Jüngling an der Quelle, D 300 (ca. 1817)
Wie Ulfru fischt, D 525 (1817)
Schlaflied (Abendlied; Schlummerlied), D 527 (1817)
An die Freunde, D 654 (1819)
Das Lied im Grünen, D 917 (1827)
Der Einsame, D 800 (1826)
Im Abendrot, D 799 (1824)
einde ± 22.00 uur
Toelichting
Julius Drake en Ian Bostridge over Schubert
Schubert bloemgelezen
Door Frederike Berntsen
De eren van het Schubert- van tenor Ian Bostridge en pianist Julius Drake zijn lang niet allemaal even bekend. Welke ideeën gaan er schuil achter hun liedkeuze?
Gedurende zijn korte leven schreef Franz Schubert meer dan zeshonderd liederen. Volgens pianist Julius Drake kunnen de liederen beschouwd worden als Schuberts dagboek. Samen met zijn muzikale partner tenor Ian Bostridge voert Drake in de een van de vijf Schubert-programma’s uit die ze op hun repertoire hebben. Wat is de gedachte achter hun keuzes? Wat betekent Schubert voor hen?
Julius Drake: ‘De Schubert-programma’s die we hebben samengesteld, oorspronkelijk voor Wigmore Hall in Londen, liggen ons na aan het hart. Ze bevatten vaak de minder uitgevoerde eren en slechts enkele bekende. Het programma van deze avond vertelt niet per se een verhaal, maar heeft wel een innerlijke logica. De stemming van de liederen, het onderlinge , datgene wat de gedichten reflecteren; naar onze smaak en ons gevoel complementeren deze aspecten elkaar.’
‘De balans tussen lyriek, opwinding en ritme behoort tot het mysterie van de programmasamenstelling.’
Ian Bostridge: ‘De balans tussen lyriek, opwinding en ritme behoort tot het mysterie van de programmasamenstelling. Wanneer je tussen de liederen die niet voor niets zo beroemd zijn minder bekende liederen zet, til je die laatste juist op en krijgen ze extra betekenis. Het is een uitdaging om op die manier een volledig beeld te geven van Schubert als liedcomponist en zo zijn grote kunst over het voetlicht te brengen.’
Spontaniteit
Drake: ‘Wanneer we aan zo’n programma werken hebben we het over de sfeer van een lied, is het droevig of heel droevig, is het bitterzoet? We praten over hoe we de tekst interpreteren. Maar vooral spelen we de muziek door om te ontdekken hoe je haar het beste kunt uitvoeren en hoe de liederen het beste gecombineerd kunnen worden. Het ideaal bij kamermuziek maken is dat je als het ware als één musicus overkomt. Dat geldt ook voor zang en piano.
Bostridge: ‘Voor het publiek is het niet altijd gemakkelijk om goed voorbereid te zijn, met onze drukke levens, maar het kennen van de tekst is erg belangrijk als je naar een Schubert- gaat luisteren. Eindeloos boeiend is de enorme verscheidenheid van Schuberts muziek, zijn shakespeareaanse vermogen om zich te identificeren met het gedicht, het karakter, en dat tot leven te brengen.’
Melodie
Drake: ‘Ian en ik lezen nog steeds de teksten, ook al kennen we de eren buitengewoon goed. Schubert zette niet onder de briljantste woorden muziek – vaak zelfs bevinden tekst en muziek zich niet op hetzelfde hoge niveau. We voeren de liederen uit vanwege de grootsheid van de muziek – maar toch vormt de tekst de ziel van het stuk.’
‘Ian en ik lezen nog steeds de teksten, ook al kennen we de liederen buitengewoon goed.’
Bostridge: ‘Er is altijd die geweldige vorming van Schubert. En vergeet het gebruik van de piano niet, hij zet het instrument zeker niet voortdurend in als begeleider, maar vaak als volledig gelijke van de zanger.’
Drake: ‘Een piano kan solistisch optreden, maar kan ook versmelten met andere instrumenten, of met de menselijke stem. In Schuberts liederen is het voor mij als pianist een uitdaging om ook de piano te laten zingen.
Het is zeer inspirerend om je te realiseren dat Schubert nauw betrokken was bij de uitvoering van zijn liederen. Tijdens de Schubertiades, de beroemde muziekavonden waarop hij met vrienden samenkwam, zat hij zelf achter de piano om de zanger te begeleiden. Dit feit geeft een lied extra dimensie.’
Biografie
Ian Bostridge, tenor
Ian Bostridge was historicus in Oxford voordat hij zo’n drie decennia geleden koos voor een muziekcarrière. Hij werkte wereldwijd met de grootste en, orkesten en huizen en vervulde residencies bij tal van muzikale instituten.
In Het Concertgebouw kreeg de tenor in seizoen 2004/2005 carte blanche samen met bariton Thomas Quasthoff.
Recente opnames zijn Respighi-eren en Schuberts Die schöne Müllerin met Saskia Giorgini, The Folly of Desire met jazzpianist Brad Mehldau en Schuberts Schwanengesang met Lars Vogt. Schubert’s Winter Journey: Anatomy of an Obsession (2014) werd in twaalf talen vertaald, en in 2023 verscheen zijn nieuwste boek Song and Self.
Naast residencies aan het San Francisco Conservatory of Music en op LIED Basel zong Ian Bostridge afgelopen seizoen Berlioz’ Les nuits d’été met het Orchestre de Chambre du Luxembourg, Brittens Les illuminations met het City of Birmingham Symphony Orchestra, Bachs Matthäus-Passion met het Musikkollegium Winterthur en met het Wrocław Baroque Orchestra en de Johannes-Passion met het Orchestre National d’Auvergne. s gaf hij recentelijk onder andere in Wigmore Hall met Imogen Cooper, in Shanghai, Krakau en Bonn met Saskia Giorgini en in Japan met Julius Drake.
Zijn vorige -recitals waren Schubert-programma’s met Julius Drake op 3 maart 2020 respectievelijk Saskia Giorgini op 30 mei 2022.
Julius Drake, piano
Julius Drake geniet een internationale reputatie als een van de beste begeleiders. De Britse pianist werkt samen met vele vooraanstaande zangers, zowel op het podium als in de opnamestudio.
Zijn passie voor het lied leidde tot diverse uitnodigingen om liedseries samen te stellen, onder andere voor Het Concertgebouw, de Londense Wigmore Hall en de BBC.
In de historische Middle Temple Hall in Londen organiseert hij een jaarlijkse reeks, Julius Drake and Friends. Daaraan werken uitstekende vocalisten mee, onder wie Sir Thomas Allen, Véronique Gens, Simon Keenlyside en Felicity Lott.
Julius Drake maakte vele opnamen, onder anderen met Gerard Finley, Ian Bostridge en Christianne Stotijn. Hij werd opgeleid aan de Purcell School en het Royal College of Music in Londen.
Tegenwoordig doceert hij zelf piano/zangbegeleiding aan de Kunstuniversität Graz in Oostenrijk. In december 2022 kreeg Julius Drake de Concertgebouwpenning.