wat is een bas?

bas

De bas is de laagste zangstem en het fundament van de muziek.

Wat is een bas?

De bas is de laagste mannelijke zangstem. De gemiddelde bas heeft hetzelfde bereik als de alt, maar dan een octaaf lager. Baszangers lezen hun noten met behulp van de F-sleutel, ook vaak bassleutel genoemd. Varianten op de bas zijn de bariton (iets hoger) en de basso profundo (iets 'dieper').

Hoe is de bas ontstaan?

In de vijftiende eeuw schreven veel componisten mismuziek voor drie stemmen. Deze stukken waren gebaseerd op een geleende melodie (cantus firmus), waar niet van mocht worden afgeweken. Deze melodie was traditioneel voor de tenor, destijds de laagste stem.

De laagste stem is het fundament van de compositie, en zo bepaalde de 'leenmelodie' al grotendeels hoe het stuk moest worden getoonzet. Daarom begon men te experimenteren met een vierde, lagere stem: de 'contratenor bassus' (lage contratenor). Deze naam werd uiteindelijk afgekort tot bassus, de Latijnse voorganger van het Nederlandse ‘bas’.

Bekende werken met baszang

In vrijwel alle opera's, oratoria en koorwerken is een baspartij te horen. In de passies van Johann Sebastian Bach wordt Jezus vertolkt door een bas, omdat de bas als fundament van de muziek dan mooi symbool staat voor Jezus als fundament van het christelijke geloof.

In de Russische kerkmuziek is de 'oktavist' te vinden, een extra lage bas en een variant op de basso profundo. In de koormuziek van Sergei Rachmaninoff, zoals de Vespers, komt deze lage bas ook veelvuldig voor.