Wat is dynamiek?

dynamiek

Dynamiek is de mate van hardheid of zachtheid waarmee een deel van een muziekstuk wordt gespeeld.

Wat is dynamiek?

Dynamiek is de variatie in toonsterkte waarmee een compositie wordt uitgevoerd. Dynamiek, ‘de leer der sterkteverhoudingen’, wordt niet alleen bepaald door de mate van hardheid of zachtheid waarmee een toon tot klinken wordt gebracht, maar ook door de manier waarop de luidheid toe- of afneemt.

Dynamiek in partituren

In een partituur wordt de sterkte van muzikale klanken aangeduid met dynamiektekens of in geschreven termen. De standaard aanduidingen zijn de cursieve letters p, die voor ‘piano’ (‘zacht’ in het Italiaans) staat, en f, die ‘forte’ (‘luid’) betekent, maar er bestaan vele gradaties: van zo goed als stil tot zo hard mogelijk. Andere vaak voorkomende dynamische aanwijzingen zijn ‘crescendo’ voor het geleidelijk toenemen van de klanksterkte en ‘decrescendo’ of ‘diminuendo’ voor het gelijkmatig afnemen ervan.

Historisch gezien zijn de dynamische aanwijzingen toegenomen, maar er zijn ook verschillen per componist: sommige componisten zijn heel precies in de dynamiek die ze voorschrijven, anderen laten veel meer aan de uitvoerenden over.

Dynamiek tot klinken gebracht

Aangezien dynamische aanwijzingen niet exact zijn, laten ze sowieso nog behoorlijk wat vrijheid aan de musicus. De interpretatie van hoe luid een passage moet klinken, hangt tevens af van de verhouding tot andere gedeelten van het muziekstuk en de aard van de muziek, maar ook van het gebruikte instrument en de locatie waar gemusiceerd wordt. Dynamiek is een belangrijk middel om de uitvoering van een muziekstuk interessanter en expressiever te maken, en de musici die dat spel beheersen, kunnen rekenen op een grote waardering van hun publiek.